การที่ผู้คน "หาทางออกไม่พบ" จากฟิตนะฮ์ (วิกฤตความวุ่นวาย) เหล่านั้น จะเป็นสิ่งพิสูจน์ให้มนุษยชาติเห็นว่า ระบบหรืออุดมการณ์ของมนุษย์ด้วยกันเองไม่สามารถแก้ปัญหาสันติภาพที่ยั่งยืนได้ และเมื่อมนุษย์สิ้นหวังจากผู้ปกครองทางโลกอย่างถึงที่สุดแล้ว พวกเขาจึงจะมีความพร้อมอย่างเต็มที่ในการยอมรับการปกครองแห่งฟากฟ้าและการชี้นำของท่านอิมามมะฮ์ดี (อญ.)

    ท่านอิมามมุฮัมมัด บากิร (อ.) กล่าวว่า :

يَاجَابِرُ لَا يَظْهَرُ الْقَائِمُ حَتَّى يَشْمَلَ النَّاسَ بِالشَّامِ فِتْنَةٌ يَطْلُبُونَ الْمَخْرَجَ مِنْهَا فَلَا يَجِدُونَهُ،

وَيَكُونُ قَتْلٌ بَيْنَ الْكُوفَةِ وَالْحِيرَةِ، قَتْلَاهُمْ عَلى سَوَاءٍ ، وَيُنَادِي مُنَادٍ مِنَ السَّمَاءِ

     "โอ้ญาบิรเอ๋ย! อัล-กออิม (อิมามมะฮ์ดี) จะยังไม่ปรากฏตัว จนกว่าจะมีความวุ่นวาย (ฟิตนะฮ์) แผ่ปกคลุมผู้คนในดินแดนชาม ซึ่งพวกเขาพยายามแสวงหาทางออกจากมันแต่ก็ไม่พบ,

และจะมีการเข่นฆ่าระหว่างกูฟะฮ์และอัลฮีเราะฮ์ โดยที่ผู้เสียชีวิตของทั้งสองฝ่ายเท่าเทียมกัน และจะมีผู้ประกาศป่าวประกาศจากฟากฟ้า..."

(บิฮารุลอันวาร, มัจญ์ลิซี, เล่ม 52, หน้า 271)

    ฮะดีษบทนี้เป็นหนึ่งในรายงาน (ริวายะฮ์) สำคัญเกี่ยวกับ "อัลมะลาฮิม วัลฟิตัน" (เหตุการณ์ความวุ่นวายและสงครามในยุคสุดท้าย) จากมุมมองของชีอะฮ์อิมามียะฮ์ โดยรายงานผ่าน ญาบิร อัลญุอ์ฟี จากท่าน อิมามมุฮัมมัด บากิร (อ.) มีบันทึกอยู่ในตำรา อย่างเช่น "อัล ฆ็อยบะฮ์" ของอิบนุ อับดุลลอฮ์ อัน-นุอมานี และ "บิฮารุลอันวาร" ของอัลลามะฮ์ อัลมัจญ์ลิซี

การอธิบายและวิเคราะห์ความหมายทีละส่วน

1. "يَا جَابِرُ لَا يَظْهَرُ الْقَائِمُ" (โอ้ญาบิรเอ๋ย อัล-กออิมจะยังไม่ปรากฏตัว...)

   อัล-กออิม ในที่นี้หมายถึง ท่านอิมามมะฮ์ดี (อ.) ผู้นำที่ถูกรอคอย ซึ่งการปรากฏตัว (ซุฮูร) ของท่านจะเกิดขึ้นในยุคสุดท้าย (อาคิรุซซะมาน) เพื่อจัดระเบียบและสร้างความยุติธรรม

2. "حَتَّى يَشْمَلَ النَّاسَ بِالشَّامِ فِتْنَةٌ يَطْلُبُونَ الْمَخْرَجَ مِنْهَا فَلَا يَجِدُونَهُ" (...จนกว่าจะมีความวุ่นวายแผ่ปกคลุมผู้คนในดินแดนชาม...)

   ดินแดนชาม (ซีเรีย, เลบานอน, จอร์แดน, ปาเลสไตน์ในปัจจุบัน) จะต้องเผชิญกับวิกฤตความขัดแย้งครั้งใหญ่

   คำว่า "พยายามหาทางออกแต่ไม่พบ" หมายถึงความซับซ้อนของปัญหา ความรุนแรงที่ยืดเยื้อ และวิกฤตที่ลุกลามจนไม่มีทางแก้ทางการเมืองหรือทางสังคมที่ทำให้ผู้คนสงบลงได้ง่าย ๆ (สอดคล้องกับสำนวนในสายรายงานอื่นที่ว่า "ทุกครั้งที่มันสงบลงจากด้านหนึ่ง มันกลับจะปะทุรุนแรงขึ้นในอีกด้านหนึ่ง")

   ความเชื่อมโยงกับสัญญาณอื่น : ในริวายะฮ์ (คำรายงาน) อื่นๆ ระบุว่า ความวุ่นวายในชามนี้จะนำไปสู่การแตกแยกออกเป็น 3 ฝ่าย (หรือ 3 ธง) และท้ายที่สุดจะนำไปสู่การก้าวขึ้นสู่อำนาจของ "ซุฟยานี" (ศัตรูตัวฉกาจของท่านอิมามมะฮ์ดี-อญ.)

3. "وَيَكُونُ قَتْلٌ بَيْنَ الْكُوفَةِ وَالْحِيرَةِ، قَتْلَاهُمْ عَلى سَوَاءٍ" (...และจะมีการฆ่ากันระหว่างกูฟะฮ์และอัลฮีเราะฮ์ โดยที่ผู้เสียชีวิตของทั้งสองฝ่ายเท่าเทียมกัน...)

   กูฟะฮ์ และ อัลฮีเราะฮ์ เป็นเมืองโบราณในประเทศอิรัก (ใกล้กับนะญัฟ)

   คำว่า "قَتْلَاهُمْ عَلى سَوَاءٍ" อธิบายในหนังสือ บิฮารุลอันวาร และตำราอธิบายฮะดีษว่า : หมายถึงความเท่าเทียมกันในจำนวนผู้เสียชีวิต หรือความสูญเสียที่เกิดขึ้นกับคู่ขัดแย้งทั้งสองฝ่ายอย่างใกล้เคียงกัน ไม่ได้มีฝ่ายใดชนะเด็ดขาดในทันที แต่เป็นการต่อสู้ที่สร้างความเสียหายและนองเลือดอย่างหนัก

4. "وَيُنَادِي مُنَادٍ مِنَ السَّمَاءِ" (...และจะมีผู้ประกาศป่าวประกาศจากฟากฟ้า)

เป็นหนึ่งในเครื่องหมายสำคัญและชัดเจน (อัลอะลามะฮ์ อัลหัตมียะฮ์) ที่ถูกระบุในฮะดีษหลายบทว่า จะมีเสียงกึกก้องจากท้องฟ้าประกาศถึงสัจธรรมหรือการมาของท่านอิมามมะฮ์ดี (อญ.) เพื่อยุติความวุ่นวายและความมืดมนจากวิกฤติต่างๆ

สาระและนัยสำคัญเชิงสัญญะ

• บทเรียนด้านความอดทนและสติปัญญา : ในสายรายงานที่ต่อเนื่องกันของฮะดีษบทนี้ ท่านอิมามบากิร (อ.) มักจะกำชับลูกศิษย์ (เช่น ญาบิร) ให้ "ปักหลักอยู่กับที่ และอย่าเคลื่อนไหวมือหรือเท้า" (คืออย่าหลงไปกับกระแสความขัดแย้งหรือการปลุกระดมที่ไร้ทิศทาง) จนกว่าจะเห็นสัญญาณที่แท้จริง

• ภาพสะท้อนยุคแห่งความสับสน : ฮะดีษนี้ใช้เป็นกรอบพยากรณ์ประวัติศาสตร์เชิงวิพากษ์ว่า ก่อนที่โลกอิสลามจะพบกับ "ทางออก" ที่แท้จริงผ่านการปรากฏตัวของผู้นำแห่งความยุติธรรม (อิมามมะฮ์ดี-อญ.) จะต้องผ่านยุคที่มนุษย์จนปัญญาและบอบช้ำจากสงครามภายในและวิกฤตการเมืองก่อนนั่นเอง

• การที่ผู้คน "หาทางออกไม่พบ" จากฟิตนะฮ์ (วิกฤตความวุ่นวาย) เหล่านั้น จะเป็นสิ่งพิสูจน์ให้มนุษยชาติเห็นว่า ระบบหรืออุดมการณ์ของมนุษย์ด้วยกันเองไม่สามารถแก้ปัญหาสันติภาพที่ยั่งยืนได้ และเมื่อมนุษย์สิ้นหวังจากผู้ปกครองทางโลกอย่างถึงที่สุดแล้ว พวกเขาจึงจะมีความพร้อมอย่างเต็มที่ในการยอมรับการปกครองแห่งฟากฟ้าและการชี้นำของท่านอิมามมะฮ์ดี (อญ.)

บทความ : เชคมุฮัมมัดนาอีม ประดับญาติ

Copyright © 2026 SAHIBZAMAN.NET- สื่อเรียนรู้สำหรับอิสระชนคนรุ่นใหม่